Tiểu són là tình trạng rò rỉ nước tiểu không tự chủ, xảy ra khi người bệnh cười, ho, hắt hơi, vận động mạnh hoặc thậm chí ngay cả khi đang nghỉ ngơi. Đây là hiện tượng khá phổ biến, đặc biệt ở phụ nữ sau sinh, người lớn tuổi hoặc những người có bệnh lý về bàng quang và cơ sàn chậu. Dù không gây nguy hiểm trực tiếp đến tính mạng, nhưng tiểu són ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt, tâm lý và chất lượng cuộc sống của người bệnh.
Tiểu són (hay còn gọi là són tiểu, tiểu không kiểm soát) là tình trạng nước tiểu thoát ra ngoài mà người bệnh không kiểm soát được. Mức độ có thể nhẹ – chỉ vài giọt nước tiểu khi ho hoặc cười, hoặc nặng – rò rỉ liên tục suốt ngày.
Tình trạng này thường do rối loạn hoạt động của cơ bàng quang, niệu đạo hoặc dây thần kinh kiểm soát tiểu tiện.
Có nhiều dạng tiểu són khác nhau, phổ biến nhất gồm:
Xảy ra khi áp lực trong ổ bụng tăng lên như ho, hắt hơi, cười to, mang vác vật nặng. Đây là loại thường gặp nhất ở phụ nữ sau sinh hoặc người có cơ sàn chậu yếu.
Người bệnh cảm thấy buồn tiểu đột ngột, không kịp kiểm soát và nước tiểu thoát ra ngay sau đó. Loại này thường do bàng quang tăng hoạt.
Kết hợp cả hai loại trên, vừa bị són khi gắng sức vừa có cảm giác buồn tiểu đột ngột.
Xảy ra khi bàng quang không thể tống hết nước tiểu, khiến phần dư tràn ra ngoài. Thường gặp ở nam giới bị phì đại tuyến tiền liệt hoặc tắc nghẽn niệu đạo.
Tiểu són có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm cả yếu tố sinh lý và bệnh lý.
Nguyên nhân thường gặp là suy yếu cơ sàn chậu sau sinh, do quá trình mang thai và sinh nở làm giãn các cơ nâng đỡ bàng quang và niệu đạo.
Ngoài ra, thay đổi nội tiết tố trong thời kỳ mãn kinh cũng khiến cơ sàn chậu yếu dần, gây mất kiểm soát tiểu tiện.
Phì đại tuyến tiền liệt hoặc sau phẫu thuật tuyến tiền liệt có thể gây chèn ép niệu đạo, khiến dòng nước tiểu bị gián đoạn hoặc rò rỉ.
Tổn thương thần kinh do đái tháo đường, tai biến mạch máu não, chấn thương tủy sống.
Béo phì gây tăng áp lực lên bàng quang.
Nhiễm trùng đường tiết niệu khiến bàng quang bị kích thích liên tục.
Sử dụng thuốc lợi tiểu, an thần hoặc kháng cholinesterase.
Người bị tiểu són thường có những biểu hiện sau:
Nước tiểu rò rỉ khi ho, hắt hơi, cười hoặc mang vật nặng.
Cảm giác buồn tiểu đột ngột, không kịp kiểm soát.
Phải đi tiểu nhiều lần trong ngày, đặc biệt về đêm.
Cảm giác nước tiểu không hết sau khi đi vệ sinh.
Luôn phải dùng băng vệ sinh hoặc quần lót dày để tránh ướt.
Tiểu són không đe dọa tính mạng nhưng nếu không điều trị sẽ ảnh hưởng nặng nề đến tâm lý, khiến người bệnh tự ti, e ngại giao tiếp và giảm chất lượng cuộc sống.
Vùng kín ẩm ướt thường xuyên dễ dẫn đến viêm nhiễm phụ khoa, viêm niệu đạo, viêm bàng quang hoặc kích ứng da.
Ở người cao tuổi, tiểu són còn có thể làm tăng nguy cơ té ngã khi đi lại vội vàng vào ban đêm.
Tùy nguyên nhân và mức độ, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp:
Giúp tăng cường sức mạnh cơ nâng đỡ bàng quang, đặc biệt hiệu quả với phụ nữ sau sinh.
Giúp giảm co thắt bàng quang hoặc cải thiện kiểm soát thần kinh.
Sử dụng sóng điện, sóng từ kích thích cơ sàn chậu.
Áp dụng cho trường hợp nặng, khi các phương pháp khác không hiệu quả.
Bên cạnh đó, người bệnh cần thay đổi lối sống:
Giảm cân nếu béo phì
Hạn chế rượu bia, cà phê
Không nhịn tiểu
Tập thói quen đi vệ sinh đều đặn
Nếu tình trạng tiểu són kéo dài hơn 2 tuần, xảy ra thường xuyên hoặc kèm theo tiểu buốt, tiểu máu, người bệnh nên đến cơ sở y tế chuyên khoa Tiết niệu hoặc Nam – Phụ khoa để được thăm khám.
Việc điều trị sớm không chỉ giúp kiểm soát triệu chứng mà còn phòng ngừa biến chứng lâu dài.
Tiểu són tuy không nguy hiểm ngay lập tức, nhưng là dấu hiệu cảnh báo hệ tiết niệu và cơ sàn chậu đang suy yếu.
Chủ động thăm khám sớm, tập luyện đúng cách và điều trị kịp thời sẽ giúp bạn lấy lại sự tự tin và chất lượng sống trọn vẹn.
Đội ngũ chuyên gia của chúng tôi luôn sẵn sàng hỗ trợ và tư vấn cho bạn
Phổ biến ở phụ nữ sau sinh và người cao tuổi
Có 4 loại tiểu són chính
Bài tập Kegel rất hiệu quả
Điều trị sớm tránh biến chứng